Ekologia

Rejonowy Zarząd Gospodarki Wodnej we Wrocławiu w strukturach Wód Polskich poinformował, że z dniem 08.01.2026 przekazano plac budowy Generalnemu Wykonawcy firmie Budimex S.A, który będzie odpowiedzialny za przeprowadzenie remontu na zaporze. Budimex, będzie realizował remont w ramach zadania pn.: „Modernizacja i remont zapory oraz urządzeń hydrotechnicznych Zbiornika Pilchowice”. Dlaczego w ogóle podjęto takie zadanie inwestycyjne? W żadnym wypadku nie jest to decyzja nagła ani przypadkowa. Zapora, która liczy sobie skromne 114 lat wymaga kompleksowych działań remontowych od dawna. Nie mniej jednak finalna decyzja zapadła w 2024 po zakończeniu szeroko zakrojonych działań audytu technicznego po powodzi, która miała miejsce jesienią 2024…

Czy planowany unijny zakaz ołowiu wreszcie przestanie straszyć wędkarzy? Bruksela postanowiła rozdzielić przepisy dla amunicji i dla sprzętu wędkarskiego. Co to oznacza w praktyce? Wędkarze oddychają lżej? Komisja Europejska zmienia podejście Europejska Komisja dokonała rzadkiego manewru – rozcięła planowany zakaz ołowiu na dwa osobne projekty, rezygnując z prób wrzucania w jedną szufladę amunicji oraz ciężarków wędkarskich. To efekt wieloletniej presji środowisk wędkarskich, w tym European Fishing Tackle Trade Association (EFTTA), które ostrzegały, że wcześniejsze pomysły Unii były nie tylko nieprecyzyjne, ale — najzwyczajniej — nierealne. Według tekstu przedstawionego branży, zmiana dotyczy nowelizacji załącznika XVII do Rozporządzenia REACH (WE 1907/2006). Co…

Czy można niszczyć rzeki — legalnie? Najnowszy raport NIK pokazuje, że śląskie kopalnie w latach 2020–2023 zrzucały do Odry i Wisły wody bardziej słone niż Bałtyk. Wszystko „zgodnie z pozwoleniami”. Jak to możliwe i kto ponosi odpowiedzialność? Śląskie kopalnie zasalają rzeki. Co ujawniła NIK? Z najnowszej kontroli Najwyższej Izby Kontroli wyłania się niewygodny obraz: kopalnie nie łamały prawa, ale prawo pozwalało im zrzucać do rzek wody praktycznie bez ograniczeń. Jak podkreśla NIK, zrzucane wody kopalniane miały średnio 8 g soli na litr, czyli więcej niż Bałtyk, gdzie średnie zasolenie wynosi 7 g/l. „Pozwolenia wodnoprawne dopuszczały stężenia chlorków i siarczanów dużo…

Odra znów pod czujnym okiem strażników. Komenda Wojewódzka Państwowej Straży Rybackiej w Szczecinie informuje, że sytuacja na rzece nadal budzi niepokój – choć nie doszło do gwałtownego pogorszenia, stan wód nie poprawia się znacząco. Najbardziej cierpią ryby, które próbują ratować się migracją do miejsc, gdzie poziom natlenienia jest nieco wyższy. „Nieznaczna poprawa nastąpiła w kanałach, gdzie ryby znalazły schronienie” – przekazała Komenda na swoim profilu społecznościowym. Pracownicy Straży Rybackiej wykonują codzienne pomiary poziomu tlenu w wodzie. Wyniki nie napawają optymizmem, zwłaszcza na wysokości Szczecina, gdzie stan natlenienia pozostaje znacznie gorszy niż np. w powiecie gryfińskim. To kolejny sygnał ostrzegawczy w…

Po ponad trzech dekadach starań Polska może doczekać się pierwszego od 24 lat nowego parku narodowego. Park Narodowy Doliny Dolnej Odry – bo o nim mowa – powstanie na obszarze obecnego parku krajobrazowego Międzyodrza, na pograniczu Szczecina i gmin Kołbaskowo oraz Widuchowa. Decyzja sejmiku województwa zachodniopomorskiego zamyka etap samorządowy. Teraz wszystko w rękach rządu. – To prawdziwe święto polskiej przyrody – ogłosiła ministra klimatu i środowiska Paulina Hennig-Kloska. – Po 24 latach udało się przełamać impas, który uniemożliwiał tworzenie nowych parków narodowych. Zgodnie z zapowiedziami, jeszcze w tym roku może zostać utworzony 24. park narodowy w Polsce – pierwszy w…

Nowe przepisy unijne mające na celu ograniczenie użycia ołowiu w wędkarstwie rekreacyjnym są coraz bliżej realizacji. Komisja Europejska opublikowała 20 lutego 2025 roku projekt legislacyjny dotyczący zakazu stosowania ołowiu w sprzęcie wędkarskim. Główne założenia przedstawiono w dwóch dokumentach: dokumencie wprowadzającym oraz załączniku z nowymi regulacjami. Konsultacje społeczne potrwają do 21 marca. Na kwiecień, czerwiec, październik i grudzień zaplanowano kolejne posiedzenia Komitetu REACH, jednak – jak zaznaczono – ich terminy nie są równoznaczne z datą uchwalenia przepisów. Według EFTTA (European Fishing Tackle Trade Association), finałowy tekst może zostać przyjęty dopiero w drugiej połowie 2025 roku lub na początku 2026. Co zakłada…

Wielorybi mocz to życie. Dosłownie.Najnowszy artykuł opublikowany przez portal Wodne Sprawy pokazuje, jak wielką rolę w funkcjonowaniu oceanów odgrywa coś, co większości z nas nie przyszłoby nawet do głowy – mocz wielorybów. Ten z pozoru mało znaczący produkt przemiany materii okazuje się jednym z kluczowych elementów utrzymujących równowagę w morskich ekosystemach. Według naukowców, mocz wielorybów dostarcza ogromnych ilości azotu – pierwiastka niezbędnego do rozwoju fitoplanktonu, który stanowi podstawę łańcucha pokarmowego w oceanach. Ten mikroskopijny plankton nie tylko karmi inne organizmy, ale też odpowiada za pochłanianie dwutlenku węgla i produkcję tlenu. Co więcej, proces nazwany „wielorybią pompą” polega na tym, że…

Jezioro Pawłowickie, jak wiele innych zbiorników wodnych, zmaga się z problemem eutrofizacji – nadmiernego wzbogacenia wody w składniki odżywcze, zwłaszcza fosforany, które prowadzą do masowego zakwitu glonów i sinic. Aby temu zapobiec, Zielony Wrocław wdrożył nowoczesne metody oczyszczania, w tym stosowanie glinki bentonitowej. Czym jest ten materiał i dlaczego uznawany jest za jedno z najskuteczniejszych rozwiązań w walce z nadmiernym zakwaszeniem i zanieczyszczeniem wód? Czym jest glinka bentonitowa? Bentonit to naturalna glinka składająca się głównie z minerału zwanego montmorylonitem, który ma wyjątkowe właściwości absorpcyjne. Jego struktura pozwala na wiązanie i zatrzymywanie zanieczyszczeń, metali ciężkich oraz nadmiaru składników odżywczych, takich jak…

Turystyka a ochrona wód – dlaczego to ważne? Polskie wody to nie tylko miejsce wypoczynku, ale i dom dla ryb oraz całych ekosystemów wodnych. Niestety, nieodpowiedzialne zachowania turystów mogą prowadzić do degradacji środowiska wodnego, skażenia wód oraz utraty siedlisk dla ryb. Akcja edukacyjna "10 grzechów głównych nieświadomego turysty" (10GG) zwraca uwagę na kluczowe błędy popełniane nad wodą i pokazuje, jak ich unikać. W tym roku kampania przebiega pod hasłem "Nie zostawiaj śladu – dbajmy o nasze wody!" i ma na celu edukację wszystkich użytkowników wód, w tym wędkarzy, kajakarzy, żeglarzy oraz plażowiczów. Największe zagrożenia dla wód i ryb Eksperci zwracają…

Międzyzdroje. Młody humbak, który zaplątał się w sieci rybackie niedaleko brzegu, został uwolniony przez ratowników i ekologów. To pierwsza taka akcja w historii regionu i przykład skutecznej współpracy służb ratunkowych. Akcja ratunkowa zakończona sukcesem 26 lutego rano zauważono uwięzionego wieloryba w pobliżu bazy rybackiej w Międzyzdrojach. W akcję ratunkową zaangażowali się ratownicy Morskiej Służby Poszukiwania i Ratownictwa (SAR), WOPR Międzyzdroje, strażacy oraz pracownicy Wolińskiego Parku Narodowego. "Wieloryb był dwu-, trzykrotnie owinięty siecią przez ciało. Musieliśmy działać ostrożnie, żeby go nie zranić" – powiedział Konrad Wrzecionkowski z Błękitnego Patrolu WWF. Ratownicy, wykorzystując noże i bosaki, stopniowo odczepiali sieci. Humbak, początkowo niespokojny,…

Susza to zjawisko, które coraz częściej dotyka Polskę, a eksperci ostrzegają, że problem ten może się pogłębiać. „Susza na każdym etapie jest istotnym obciążeniem dla środowiska, społeczeństwa i gospodarki” – mówi dr inż. Marcin Wdowikowski z Politechniki Wrocławskiej. Podkreśla, że obecna sytuacja hydrologiczna jest alarmująca i wymaga podjęcia pilnych działań. Susza w Polsce – skala problemu Jak wynika z analiz Instytutu Meteorologii i Gospodarki Wodnej (IMGW-PIB), choć sytuacja w lutym 2024 roku nie była najgorsza od 2015 roku, to jednak na wielu stacjach pomiarowych odnotowano przepływ wód poniżej wartości średniego niskiego przepływu. Oznacza to, że rzeki i zbiorniki wodne nie…

W całej Polsce trwa bezprecedensowa mobilizacja na rzecz nadania rzece Odrze osobowości prawnej. Już ponad 400 wolontariuszy angażuje się w zbiórkę podpisów pod obywatelską inicjatywą ustawodawczą „Czysta Odra”. Ich celem jest zebranie 100 tysięcy podpisów do połowy kwietnia, co pozwoli na złożenie projektu w Sejmie. Oddolny ruch zyskuje na sile Podpisy są zbierane w ponad 70 lokalizacjach i na około 50 wydarzeniach w całym kraju, a skala akcji rośnie. Poparcie dla inicjatywy wyrażają osoby ze świata kultury i nauki, w tym noblistka Olga Tokarczuk, która podkreśliła: „Proszę, podpisujcie się pod tą inicjatywą. Odra płynie także w naszych żyłach.” W sprawę…

EFTTA Angling Summit stał się areną gorących dyskusji na temat przyszłości branży wędkarskiej w Europie. Liderzy rynku, producenci oraz przedstawiciele organizacji ekologicznych debatowali o wpływie unijnych regulacji na sektor. Wśród tematów dominowały kwestie środowiskowe, legislacyjne oraz wyzwania stojące przed europejskimi producentami sprzętu. Unijne regulacje a kondycja branżyWielu uczestników podkreślało, że choć dbałość o środowisko jest kluczowa, niektóre przepisy mogą nieproporcjonalnie obciążać europejskich producentów. Przykładem jest zakaz stosowania ołowiu, który choć ma uzasadnienie ekologiczne, może prowadzić do wzrostu cen sprzętu i ograniczenia dostępności alternatyw. Lajos Balázs, szef węgierskiego producenta Balázs Filament Technologies, zauważył, że "producenci spoza Europy często nie są objęci…

Węgle-Żukowo. Kontrola Wojewódzkiego Inspektoratu Ochrony Środowiska w bazie rybackiej zarządzanej przez Okręg Polskiego Związku Wędkarskiego w Elblągu wykazała poważne nieprawidłowości. Sprawa dotyczy zarówno formalno-prawnego uregulowania poboru wód podziemnych, jak i odprowadzania nieczystości ciekłych. W wyniku działań inspektorów wydano zarządzenia naprawcze i powiadomiono odpowiednie instytucje. Kontrola ujawnia nieprawidłowości Pod koniec stycznia 2025 r. inspektorzy WIOŚ w Olsztynie, Delegatura w Elblągu, przeprowadzili kontrolę w bazie rybackiej w Węgle-Żukowo. Jej wyniki były niepokojące – wykazano nieuregulowany stan formalno-prawny w zakresie poboru wód podziemnych. Z tego powodu wydano zarządzenie pokontrolne nakazujące podjęcie działań naprawczych. O sprawie poinformowano także Regionalny Zarząd Gospodarki Wodnej w Gdańsku,…

W kwietniu 2023 roku polski parlament przyjął ustawę (Dz.U. 2023 poz. 877), implementującą dyrektywę Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2019/904, której celem jest zmniejszenie wpływu niektórych produktów z tworzyw sztucznych na środowisko. Nowe przepisy nakładają na producentów i dystrybutorów sprzętu wędkarskiego szereg obowiązków związanych z gospodarowaniem odpadami. Choć zmiany prawne były zapowiadane od lat, branża wędkarska zdaje się być kompletnie nieprzygotowana na ich wdrożenie. Obowiązki producentów i nowe regulacje Ustawa wprowadza kluczowe regulacje dotyczące gospodarki odpadami w sektorze wędkarskim. Główne założenia obejmują: Finansowanie systemów zbierania i recyklingu – przedsiębiorcy wprowadzający na rynek narzędzia połowowe zawierające tworzywa sztuczne są zobowiązani do…

  Radio Gozdawa z dumą informuje o nowym wydaniu czasopisma "Wodne Sprawy", które właśnie trafiło do czytelników. W tym numerze redaktor naczelna, Agnieszka Hobot, porusza szereg istotnych tematów związanych z ochroną wód i środowiska naturalnego. W najnowszym wydaniu znajdziecie m.in.: Analizę prawną planów utrzymania wód – ich kryteria, procedury oraz obowiązki wynikające z przepisów prawa. Refleksję nad rolą mokradeł w walce ze zmianami klimatycznymi – prof. Mariusz Lamentowicz przypomina, jak torfowiska przewyższają lasy w magazynowaniu węgla. Problematykę związaną z porzucaniem gatunków obcych, w tym ryb akwariowych, oraz ich wpływem na ekosystemy. Opinie dotyczące przyszłości europejskiej polityki klimatycznej oraz konsekwencji kontrowersyjnych…

Wędkarstwo to pasja milionów ludzi na całym świecie, ale jego wpływ na środowisko nie zawsze jest pozytywny. Porzucone żyłki i inne odpady mogą stanowić poważne zagrożenie dla dzikiej przyrody, zwłaszcza dla ptaków wodnych i organizmów morskich. W Wielkiej Brytanii działa jednak program, który skutecznie ogranicza ten problem – Anglers National Line Recycling Scheme (ANLRS). Co to jest ANLRS? ANLRS to narodowa inicjatywa, której celem jest zbieranie i recykling zużytych żyłek wędkarskich oraz plastikowych elementów sprzętu wędkarskiego. Program działa od 2016 roku i zdążył już zebrać imponującą ilość ponad 136 milionów metrów żyłki – to dystans, który mógłby trzykrotnie opleść kulę…

Od 1 stycznia 2025 r. producenci i dystrybutorzy sprzętu wędkarskiego zawierającego tworzywa sztuczne zostaną objęci nowymi, restrykcyjnymi regulacjami Unii Europejskiej. Dyrektywa 2019/904, znana jako Single-Use Plastics Directive (SUP), nakłada na nich obowiązek rozszerzonej odpowiedzialności producenta (EPR – Extended Producer Responsibility). W praktyce oznacza to konieczność finansowania zbiórki, recyklingu oraz działań edukacyjnych związanych z utylizacją odpadów po narzędziach połowowych. Dlaczego UE zaostrza regulacje dotyczące sprzętu wędkarskiego? Tworzywa sztuczne stanowią 80–85% odpadów morskich w Unii Europejskiej, a aż 27% tych odpadów pochodzi z narzędzi połowowych, które nie zostały odpowiednio zutylizowane. Wśród nich znajdują się sieci rybackie, wędki, żyłki, haczyki, boje oraz inne…

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wydał wyrok w sprawie prac modernizacyjnych na Odrze granicznej, uchylając decyzję Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska oraz decyzję Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska. Sąd uznał, że przy wydaniu decyzji doszło do istotnych naruszeń przepisów postępowania, które mogły wpłynąć na wynik sprawy. Brak aktualizacji raportu środowiskowego W uzasadnieniu wyroku wskazano, że decyzja środowiskowa powinna uwzględniać zagrożenia wynikające z realizacji inwestycji oraz sposoby ich minimalizacji. Sąd podkreślił, że organ odwoławczy nie uwzględnił katastrofy ekologicznej, która miała miejsce na Odrze na kilka dni przed wydaniem decyzji. Wskazano, że nowa sytuacja ekologiczna wymagała ponownej inwentaryzacji przyrodniczej i aktualizacji raportu środowiskowego. Sąd…

Badacze z Uniwersytetu Cornella (USA) odkryli, że mniejsze gatunki ryb są nie tylko bardziej odżywcze, ale też zawierają mniej rtęci i są mniej podatne na przełowienie. Te wnioski mają znaczenie zarówno dla ochrony różnorodności biologicznej, jak i zdrowia publicznego na całym świecie. Jak wskazują autorzy publikacji, w tym dr Sebastian Heilpern, duże ryby kumulują w sobie znaczne ilości rtęci głównie dlatego, że żyją dłużej, a przez to dłużej gromadzą szkodliwe pierwiastki w tkankach. Zjadają również liczne, często skażone rtęcią organizmy. Problem ten jest szczególnie widoczny w regionie Amazonii, gdzie intensywnie wydobywa się złoto, wykorzystując rtęć do separowania cennego kruszcu od…